PİYASA REHBERİ

Borsa İstanbul hisseleri

* Puanın yanındaki yıldız: şirketin net kârı esas faaliyet kârının 1,5 katından fazla (ya da esas faaliyeti zararda). Yani kârın önemli kısmı asıl işinden değil, faaliyet dışı kalemlerden geliyor: yatırım ve gayrimenkul değerlemesi, faiz ve kur geliri, iştirak satışı gibi tek seferlik gelirler. Bu tür kâr kalıcı olmayabileceği için bu şirketlerde net marj, ROE ve F/K puana katılmadı; puan diğer ölçütlerle hesaplandı.

≥ Büyüme oranının önündeki işaret: başlangıç yılındaki tutar çok küçük olduğu için büyüme aşırı yüksek çıkıyor. Tek bir şirket puanlamayı bozmasın diye oran üst sınırda kesildi; gösterilen değer bu sınırdır, gerçek oran daha yüksektir.

— Veri kaynağında bulunmayan ya da o şirket türü için anlamsız olan değer (örneğin bankalarda FAVÖK).

Sütunlar ne anlama geliyor?
Mali puan (0–100)
Şirketin kendi türündeki şirketlere göre sırasının ortalaması. Sanayi, banka, sigorta ve holding/GYO şirketleri ayrı ayrı ve farklı ölçütlerle puanlanır. Sanayide: reel ve dolar bazlı satış büyümesi, brüt, FAVÖK ve net marj, reel özsermaye kârlılığı, serbest nakit akışı marjı, net borç/FAVÖK, cari oran, F/K, FD/FAVÖK ve PD/DD. Bankada: reel ROE, aktif kârlılığı, PD/DD, F/K, reel özsermaye ve kâr büyümesi, maliyet/gelir, karşılık oranı ve temettü verimi. Ölçütlerin en az yarısının verisi yoksa puan verilmez.
* işareti
Kârın büyük kısmı esas faaliyet dışından (değerleme, faiz, tek seferlik gelir) geliyor. Bu şirketlerde net marj, ROE ve F/K puana katılmaz.
F-Skor
Piotroski F-skoru: şirketin son iki yıllık mali tablolarına göre 9 evet/hayır sorusu (kârlılık, nakit akışı, borçluluk, likidite, sulandırma, marj ve verimlilik). 7 ve üstü güçlü (yeşil), 3 ve altı zayıf (kırmızı). Banka, sigorta ve holdinglerde hesaplanmaz. "/9" yerine daha küçük bir sayı görünüyorsa bazı kriterler için veri yoktur.
Bilanço son tarihi
Şirketin bir sonraki finansal raporunu KAP'a bildirmesi gereken son gün (KAP'ın "beklenen bildirimler" listesinden). 14 günden az kalanlar kırmızı. Şirketler raporu bu tarihten önce de açıklayabilir.
Endeks
Şirketin dahil olduğu Borsa İstanbul endeksleri (BIST 30, BIST 100, katılım, sektör endeksleri...). Liste Borsa İstanbul'un resmî bileşen dosyasından günlük alınır; parantez içindeki sayı endeksteki şirket sayısıdır.
Büyüklük
Piyasa değerine göre: Dev (10 milyar $ üstü), Büyük (2–10), Orta (0,5–2), Küçük (0,1–0,5), Mikro (0,1 milyar $ altı).
Reel büyüme
Enflasyondan (TÜFE) arındırılmış büyüme. Pozitifse şirket enflasyondan hızlı büyümüş demektir.
Dolar bazında büyüme
TL tutarların her dönemin dolar kuruyla dolara çevrilmesiyle hesaplanan büyüme.
Reel ROE
Özsermaye kârlılığının enflasyonun üstünde kalan kısmı. Negatifse şirket, özsermayesini enflasyon karşısında koruyamıyor demektir.
PD/DD tarihsele göre
Bugünkü PD/DD'nin şirketin tarihsel ortalama PD/DD'sine oranı. 1'in altı, geçmişine göre iskontolu işlem gördüğünü gösterir.
Maliyet / gelir
Bankada faaliyet giderlerinin faaliyet gelirlerine oranı. Düşük olması iyidir.
Getiriler
TL getiri, dolar bazında getiri (kur değişimi düşülmüş) ve reel getiri (enflasyon düşülmüş) ayrı gösterilir.
Zirveye uzaklık
Fiyatın son 52 haftanın en yüksek fiyatına göre yüzde kaç aşağıda olduğu.
Yabancı oranı
Halka açık payların yabancı yatırımcılardaki oranı ve son bir aydaki değişimi (baz puan).
Adil değer (5 yöntem, ortalama ve medyan)
Hepsi hisse başına, bugünkü TL ile. Reel iskonto oranı: 10 yıllık tahvil faizinin enflasyon düşüldükten sonraki reel karşılığı + %10 hisse risk primi (uluslararası değerleme çalışmalarında Türkiye için kullanılan düzeyde). Nakit akışı (DCF), sanayi: son 12 ay satış × son yılların ortalama serbest nakit marjı; ilk 5 yıl şirketin son 3 yıllık reel satış büyümesiyle (−%5 ile %10 arası), sonra kademeli olarak %2 reel büyümeyle; net borç düşülür. Gerekçeli PD/DD, banka, sigorta, holding, GYO: şirket bugünkü reel ROE'sini sürdürürse özsermayesinin kaç katı etmeli. Kazanç gücü: son 12 ay ve son 2 yılın reel net kârı ortalaması, hiç büyüme olmasa bugün ne eder (kâr ÷ reel iskonto). Yıldızlı (*) şirketlerde net kâr yerine vergi sonrası esas faaliyet kârı kullanılır. Sektör çarpanları: aynı sektör ve türdeki şirketlerin (en az 5) medyan F/K, PD/DD ve sanayide FD/FAVÖK'ü uygulanırsa. Tarihsel çarpanlar: şirketin kendi geçmiş ortalama F/K ve PD/DD'sine dönerse. Bilgi amaçlı gösterilir; geçmiş grafiğinde hesaplanamadığı için medyan ve ortalamaya katılmaz. Medyan: yöntemleri küçükten büyüğe dizince ortadaki değer; tek bir uç yöntemden etkilenmediği için ortalamadan daha sağlamdır. Ortalama: hesaplanabilen yöntemlerin ortalaması. Fiyatın 10 katından fazla ya da onda birinden az çıkan sonuçlar aşırı sayılıp ortalamaya katılmaz (tabloda soluk görünür). Yıldızlı (*) şirketlerde F/K kullanılmaz. Tek bir yönteme değil, yöntemlerin ne kadar birbirine yakın olduğuna bakmak daha sağlıklıdır.
Fiyatın ima ettiği
Bugünkü fiyatı haklı çıkarmak için gereken ilk 5 yıllık reel büyüme (sanayi) ya da reel ROE (finans). Hesapta kullanılandan düşükse (yeşil) piyasa, şirketin geçmiş performansından daha kötüsünü fiyatlıyor demektir.
— işareti
Veri kaynağında bulunmayan değer. Tahmin edilmez, boş bırakılır. Normalleştirilmiş serbest nakit akışı da negatif olan (yapısal olarak nakit yakan) sanayi şirketlerinde adil değer hesaplanmaz.

Kaynak: İş Yatırım, KAP ve TCMB (borsapy kütüphanesi aracılığıyla). Veriler gecikmeli ve hatalı olabilir; önemli kararlardan önce şirketin KAP'taki resmî raporlarından kontrol edin. Bu sayfa bir analiz aracıdır, yatırım tavsiyesi değildir.